Vanochtend werd ik wakker met in mijn hoofd een beeld van grote leegte. Alleen de rand was over.
Ik keek naar buiten. Het vroor. Een wereld vol berijpte schoonheid lonkte.
Mooie dag gewenst door de Portrettenmaker, fotograaf uit Hollandsche Rading (tussen Hilversum, Utrecht, Amersfoort, Lage Vuursche).
“Kun je een foto van een druppel maken?” vroeg ze. “Zo een die opspringt uit het water? Het is voor op mijn website.”
Ik had dat nog nooit gedaan, dacht even aan mijn jeugdheldin Pippi Langkous (“…dus ik denk dat ik het wel kan!”) en nam de uitdaging aan. De grijze dagen van begin januari waren perfect om lekker rustig te experimenteren met deze binnen-klus.
Om dit soort foto’s te maken kun je voor honderden euro’s druppel-installaties kopen met infrarood triggers en snelle flitsen. Ik koos voor de buurman-en-buurman oplossing: een douchekop, een zwabber, een trechter, stukje stof en flink wat ducktape om de boel bij elkaar te houden.
De eerste test met een zwarte achtergrond was meteen raak. Mooie spetters, mooie druppels en op de laatste foto een vallende druppel die precies op de opspattende druppel botst. A je to, klus geklaard! Dat wil zeggen: de klant kreeg natuurlijk de mooiste foto met een witte en gekleurde achtergrond. Deze zwarte experimenten zijn voor hier.
Heeft u ook een uitdagende, grensverleggende fotowens? Vraag het aan de Portrettenmaker, fotograaf uit Hollandsche Rading (tussen Hilversum, Utrecht, Amersfoort, Lage Vuursche)
Wat een jaar, zeg. Ik verwacht dat nog lang zal worden gesproken over het jaar waarin Covid-19 de wereld veranderde. Alles is nu anders. Opeens zien we hoe kwetsbaar het kleurrijke leven was. Hoe fijn de zorgeloosheid. Het liefst willen we snel weer terugkeren naar die oude vertrouwde omgeving met volle straten, volle vliegtuigen en volop feesten.
De stroom onder de oppervlakte intrigeert me. De dingen die we niet zien, maar die als langzaam bewegende aardschollen de wereld vormen. De miljarden mensen in delen van de wereld waar géén toegankelijke gezondheidszorg is en waar de overheid géén steunpakketten kan verzorgen. De economische opkomst van Azië en de morele teloorgang van de Verenigde Staten. En de groepen mensen die vervolgens de ene kant op willen tegenover de groepen mensen die de andere kant op willen…
De wereld zal vanaf 2020 anders zijn. Zo is het altijd al geweest. Al meer dan tweeduizend jaar wordt geschreven over de toenemende complexiteit van de samenleving, over de snelle veranderingen en de onzekerheid die dat met zich meebrengt. Zekerheid is een illusie. Alles is in beweging, alles stroomt, panta rhei. Wie Eckhart Tolle heeft gelezen weet: de enige werkelijkheid die bestaat is het Nu. Het verleden is een herinnering, de toekomst bestaat nog niet. En hoe moeilijk het Nu ook kan zijn, angstige gedachten zijn maar verhalen die we zelf verzinnen. Ook na 2020 zullen mensen weer in staat zijn om rijk en gelukkig te leven – al zal dat misschien op een manier zijn die ik me nu nog niet kan voorstellen.
Kerst wordt dit jaar anders. Kleiner. Daarom hierboven een héél kleine kerstkaart met een héél klein kerst-en-nieuwjaarswensje. Kerstboompjes van een paar millimeter doorsnede, en kerstballetjes van ééntiende millimeter. Het bekertjesmos is ook millimeterwerk. En de piepkleine paddenstoeltjes hieronder groeien tussen de schubben van een Douglas-sparrenappel. Klein, maar zo mooi!
De donkere dagen lijken misschien donkerder dan ooit. En toch zit stiekem overal schoonheid verstopt. Hoe klein ook, een mooie Kerst en het allerbeste voor 2021 gewenst door de Portrettenmaker, fotograaf uit Hollandsche Rading (tussen Hilversum, Utrecht, Amersfoort, Lage Vuursche).
Waarschijnlijk heeft u het niet gemerkt, maar de zon is gisteravond alweer een minuut later ondergegaan. Uiteraard is de zonnewende zoals gebruikelijk gepland op maandag 21 december en wel om 11:02. Niets wijst er op dat het Universum zich daar niet aan wil houden. Maar heus, inmiddels wordt het ’s avonds alweer een minuut later donker. Het vroegste punt is enkele dagen geleden bereikt. De ochtenden ijlen nog wat na. Elke dag komt de zon nog wat later op totdat op de 29e ook daar het keerpunt is bereikt. Dan krijgen we zowel in de ochtend al in de avond elke dag wat meer licht.
De donkere dagen voor Kerst bieden geweldige mogelijkheden voor nachtfotografie. Ik houd ervan om in het donker buiten te zijn. De geluiden, de geuren en ook de kleuren zijn anders; er hangt een sfeer alsof er elk moment iets kan gebeuren.
Afgelopen week was ik ’s in Amersfoort. Nauwelijks mensen op straat; één van de gevolgen van de COVID-pandemie. Rondlopend van de prachtige Koppelpoort, naar de Groenmarkt en Muurhuizen waande ik me eeuwen terug in de tijd. Uit de Sint Joriskerk op het hof klonk het prachtig gezang van klassieke kerstliederen. Wat een bijzondere ervaring!
Hier enkele resultaten van het bezoek. Portret van Amersfoort bij nacht. Smaakt naar meer, wat mij betreft. Een heel fijn weekeinde gewenst door de Portrettenmaker, fotograaf uit Hollandsche Rading (tussen Hilversum, Utrecht, Amersfoort, Lage Vuursche).
Toen ik op een prachtige dag thuis kwam van de Hoorneboegse heide trok één van de foto’s direct mijn aandacht. Prachtige lucht, wat mist, wandelaars en snuffelende honden… Het leek wel een oud landschapsschilderij! Alleen de mobieltjes en de hijskraan bij het gebouw op de achtergrond verraadden dat dit de huidige tijd was. Nou ja, en de kleding natuurlijk.
Wat een vrolijk idee, dat je gewoon buiten kunt rondlopen in zo’n oud landschap. Het prikkelt mijn fantasie, want er zijn nog heel wat andere werelden voorbij ruimte en tijd waar ik graag even zou rondlopen.
En jij, in welke werelden zou jij graag eens rondlopen?
Groet van de Portrettenmaker, fotograaf uit Hollandsche Rading (tussen Hilversum, Utrecht, Amersfoort, Lage Vuursche).
Bijna december, en nog zó veel paddenstoelen in het bos die op de foto willen. Maar ja, de Portrettenmaker is nu eenmaal niet de Paddenstoelenportrettenmaker. Twee blogjes over paddenstoelen is méér dan genoeg. Nu weer over mensen.
Vaak probeer ik mensen te prikkelen: Wil je iets met een mysterieuze blik, wapperende gordijnen, iets vrolijks en uitgelaten of juist meer ingetogen en sereen? Meestal is het antwoord: “Gewoon, een mooie foto” Nu dan, ter inspiratie dit kleine project van mijzelf. Al lang had ik dit beeld in mijn hoofd, van iemand die zich loswerkt uit een boom. Een symbiose van mijn twee favoriete onderwerpen, mensen en natuur. En een voorbeeld dat een portret zoveel méér kan zijn dan gewoon een foto.
De mogelijkheden zijn eindeloos. In welke wonderlijke wereld zou jij jezelf wel eens willen zien? Welk magisch, mysterieus of avontuurlijk idee trekt je aan? Doe eens gek. Misschien realiseren we samen in het komende jaar wel dat portret! Fijn weekeind gewenst door de Portrettenmaker, fotograaf uit Hollandsche Rading (tussen Hilversum, Utrecht, Amersfoort, Lage Vuursche).
Excuses, het was niet mijn bedoeling om alwéér een blogje te schrijven over paddenstoelen. Hoe mooi ik ze ook vind: “Oh… Alweer paddenstoelen…. Gaap!”
Maar dit is heus bijzonder. Bij het bewerken van foto’s die ik voor een boek had gemaakt, viel me opeens iets op. Als je heel sterk inzoomt, is op de foto te zien hoe de paddenstoel sporen loslaat! Kijk maar eens naar de uitsnede hierboven. Héél kleine stipjes. Logisch natuurlijk, iedereen weet dat paddenstoelen zich voortplanten door middel van sporen. Maar om dat zomaar te zien, totaal onverwacht!
Nou ja, dan wil je natuurlijk meer. Zojuist ben ik nog even het bos ingegaan, om te kijken wat je in het donker ziet. En verdraaid…. Al vijftig jaar loop ik in de bossen, overdag en ’s nachts, maar dit had ik nog nooit gezien. Er blijft zo veel te ontdekken in de natuur!
Vooruit, hieronder dan toch nog even wat andere foto’s van deze weken.
Wilt u ook eens op een ontdekkingsreis in de natuur? Vraag naar de mogelijkheden van een foto-excursie op maat bij de Portrettenmaker, fotograaf uit Hollandsche Rading (tussen Hilversum, Utrecht, Amersfoort, Lage Vuursche).
Ik pakte de fototas, en hoorde gerammel. “Oh, oh…!” Foute boel! Schrik en afgrijzen bij het zien van al dat gebroken glas. Veel zelfverwijt over het vallen, en ook verbazing dat ik het gebroken glas niet eerder had opgemerkt.
Dit was dus waarom ik al 40 jaar UV-filters op mijn objectieven plaats. Voor dit ene moment: om nu te kunnen zien dat gelukkig alleen het UV-filter ter ziele was, en de rest nog helemaal intact.
Een mooie gelegenheid om eens te testen wat het effect is van al dat gebroken glas.
Wat nu volgt is een technisch verhaal over fotograferen. Ik begrijp het volkomen als u het blogje deze keer overslaat – ik vind het té leuk om niet te vertellen. Fraaie plaatjes komen de volgende keer weer.
De eerste foto´s zijn van de bewuste ochtend. Meteen na de ontdekking opende ik het raam voor een paar foto’s uit de hand. Het was 07:35 uur, zo’n 20 minuten na zonsopkomst dus rijkelijk donker. Als eerste een volkomen onbewerkte foto (ISO 640, 1/100 seconde met f=5.6 op 200 mm). Camera is Nikon Z6, objectief is Nikkor 200-500 mm f 5.6e ED VR. Zowel RAW als JPEG worden opgeslagen, u ziet de JPEG uit de camera. De kleurbewerking van de camera op neutraal, witbalans op automaat.
Wat een verrassing! Ik zie op de foto geen enkel spoor van de beschadiging, hoewel een groot deel van de splinters zich tussen filter en lens had opgehoopt.
De tweede foto is met dezelfde instellingen ingezoomd tot 500 mm. Deze foto is in Photoshop aangepast met ‘auto’ in Camera Raw filter om hem wat lichter te maken. Verder geen bewerkingen zoals verscherpen of contrast verhogen, geen trucs met aanpassingen van kleuren of licht en donker, alleen de ‘auto’ bewerking. De heiige sluier komt van het ochtendlicht en de nog vochtige atmosfeer, maar de scherpte van deze foto is verbazingwekkend!
Vervolgens heb ik alles schoongemaakt en een nieuw filter aangeschaft. Pas weken later bedacht ik dat ik de kans voorbij had laten gaan om te kijken naar het effect bij een kleinere lensopening. Daarom heb ik vandaag de beschadiging maar nagebootst door twee touwtjes en een elastiek voor het filter te spannen. De volgende drie foto’s zijn vandaag uit de hand genomen op een bewolkte, donkergrijze herfstmiddag.
Alweer bestaat de enige bewerking uit de JPEG-conversie in de camera en de ‘auto’ conversie in Photoshop Camera RAW om de foto wat lichter te maken. De eerste foto is genomen met ISO 800, f=10 en 1/500 seconde op 200mm. Geen spoor van touwtjes of elastiek.
Nog maar een stapje. Onderstaande foto is ingezoomd tot 500 mm, met ISO 800, f=13 en 1/100 seconde. Ziet er prima uit!
Meteen dan maar naar het maximum. Deze laatste foto’s komen rechtstreeks uit de camera en zijn niet bewerkt met Photoshop. Onderstaande foto is op 500 mm met f=32 en 1/40 seconde, weer uit de hand. Hier verschijnt dan eindelijk de verstoring van de touwtjes en elastiek. De laatste foto van het uitgesneden centrum toont de verstoring in volle glorie: met zo’n kleine lensopening is er geen redden meer aan.
Al met al ben ik blij met deze resultaten. Het is fijn om uit eigen ervaring te kunnen zeggen: een krasje op de buitenste lens is niet zo erg. Zeker niet als je fotografeert met grotere lensopeningen. Ik hoop dat ik nooit ervaring krijg met krasjes aan de ándere kant van het objectief, aan de lens die zich aan de binnenkant bevindt. Want heus, dan kun je een objectief direct weggooien.
Volgende keer weer een ‘gewone’ foto van de Portrettenmaker, fotograaf uit Hollandsche Rading (tussen Hilversum, Utrecht, Amersfoort, Lage Vuursche)
“Ik heb een leuk idee voor de fotoshoot,” zei Caroline. “Misschien kunnen we met onze Citroën DS op pad.”
Wat een vondst! Twee vriendinnen in een DS, als op een uitje in Frankrijk. Het idee werd al snel uitgebreid met picknickmanden en een parasol, en gaandeweg werd het beeld steeds completer. Een fotoshoot van een vriendinnen-uitje, prachtig!
De eerste afspraak viel in het water. Het regende pijpenstelen, en we zochten snel naar een nieuwe datum. Twee weken later waren we op pad, op één van die snikhete dagen van de zomer 2020.
Nou ja, de foto’s spreken voor zich denk ik. We hebben ons enorm vermaakt, en hadden ook veel bekijks van voorbijgangers. Met als herinnering aan deze vriendinnendag een prachtige fotoserie.
Ook interesse in een vriendinnen – fotoshoot? Laat het weten aan de Portrettenmaker, fotograaf uit Hollandsche Rading (tussen Hilversum, Utrecht, Amersfoort, Lage Vuursche)
Kun jij 25 seconden stil staan? Geen haartje bewegen, terwijl de golven om je benen spoelen?
Larissa deed het. Op het strand bij Petten, bij het kunstwerk van palen dat in het water is geplaatst als symbool voor het dorp dat daar ooit in de golven is verdwenen. Vijfentwintig seconden is lang. Het mooie van fotograferen met lange sluitertijden is dat alle beweging vervaagt: golven worden een soort mistige waas die een mystieke sfeer oproepen. In vroeger tijden, toen er nog geen lenzen op de camera zaten maar alleen kleine gaatjes, was er geen andere mogelijkheid dan lang stilzitten om voldoende licht te krijgen.
Voor een model is dat best zwaar: elke beweging leidt tot een onscherp, en onbruikbaar beeld. Zo’n fotoshoot in de golven kan dan ook niet al te lang duren. Gelukkig was het water lekker warm. En ik vind de foto met Larissa – gemaakt ná zonsondergang – boeiender dan de foto van de zonsondergang die kort daarvoor was gemaakt.
De volgende ochtend ben ik weer vroeg opgestaan. Het geurde naar warme zee en er hing een flinke zeemist; ik was van plan om die mist vast te leggen. Maar eenmaal op het strand – volstrekt alleen, mijn voetspoor als eerste in het zand – trok de hemel open en kwamen er allemaal kleuren tevoorschijn.
Vertel eens: welke foto is jouw favoriet?
Ook zo’n mysterieuze zwart-witfoto? Neem contact op met de Portrettenmaker, fotograaf uit Hollandsche Rading (tussen Hilversum, Utrecht, Amersfoort, Lage Vuursche).
De Portrettenmaker 